THE BIG ONE: dat is de uitdrukking voor een extreem grote calamiteit, een enorme dreun, een megaklap. Bijvoorbeeld bij aardbevingen. Bij een serie van voorschokken vreest men in Californië, met een continu onrustige bodem, dan soms dat de Big One komt. Het - volgens experts 'ooit eens' te gebeuren - open breken van de San Andreas Fault, de honderden kilometers lange Noord-Zuid-scheur in de aardkorst van de langgerekte staat aan de Stille Oceaan. Als dat gebeurt, aldus de gedachte, zou een heel stuk Californië, al dan niet inclusief Los Angeles, in de oceaan kunnen wegglijden. Of in Japan, met even onrustige bodem, waar men stilletjes nog steeds vreest voor een Big One die Tokio grotendeels vernietigt.

In de wereld van financiën en beleggingen wordt dat begrip The Big One ook soms gebruikt voor een (gevreesde) onhoudbare instorting van het financieel-economische systeem, o.a. in een vernietigende 'Grote Depressie'. Zoals o.a. in de 30-er jaren in Amerika en Europa gebeurde; en trouwens sinds 1990 toevallig ook in de na Amerika grootste economie van de wereld, Japan, welke thans na 15 jaar nog steeds niet als overwonnen verklaard kan worden. Volgens historisch model duiden de huidige voorschokken in de vorm van verscheidene crisissen in het westerse financieel-economische systeem, die al geruime tijd het nieuws overheersen, er op dat wéér eens zo'n Big One in aantocht zou moeten zijn.

DEPRESSION OF REPRESSION: Het is dus niet zo toevallig dat u nu regelmatig leest en hoort dat de huidige ontwikkelingen in de crisis van het financieel systeem al worden vergeleken met die van de Great Depression: het drama in de huizenmarkt, de faillissementen of op het randje ervan redden van een toenemende reeks banken in de USA en Europa, het groeiende omvallen van beleggingsfondsen en de algemene onzekerheid onder de mensen over hun spaargeld of pensioen.
Maar, volkse wijsheid, als iets zwemt als een eend, kwaakt als een eend, waggelt als een eend, dan kunt u gevoeglijk aannemen dat het vrij zeker een eend is. M.a.w. als reeds zoveel van de thans massaal wordende instorting van (persoonlijke) vermogens, banken en beleggingen vergeleken wordt met een zeer berucht decennium van depressie dan zitten wij kennelijk al opnieuw erin.
Dat dit nog niet alom duidelijk herkend of erkend wordt, betekent hooguit dat we, indien niet reeds in een nieuwe Great Depression, in ieder geval al in een Great Repression zitten, namelijk de grote ijver om de waarheid te onderdrukken. En wel door politici, bankiers, adviseurs en verkopers van beleggingsprodukten. Zij liegen, verzwijgen, manipuleren al minstens een jaar lang om de werkelijkheid uit het daglicht te houden. Het recente verbod op short selling van (financiële) aandelen mag u evenzeer daartoe rekenen als ook de uiterst pijnlijke politieke vertoning in Washington dezer dagen om een mega-reddingsplan van praktisch het gehele(!) financiële bestel van de rijkste natie op aarde van de ondergang te redden.

SCENARIO: Als beleggingsexpert sinds ruim dertig jaar, met een beroemd jaarlijks symposium en een publicatie onder de titel Financiële Strategie, beschouw ik het o.m. als mijn taak om zo'n onderdrukking van cruciale feiten en ontwikkelingen voor mijn bezoekers en lezers te doorboren. Ik actualiseer daartoe regelmatig een scenario voor te verwachten ontwikkelingen met invloed op beleggingen (dus ook financiën en economie), dat o.m. steunt op de voorspellende kracht van de geschiedenis. Hoe doeltreffend een dergelijk scenario kan zijn, en er daarom enig vertrouwen in gesteld mag worden voor de thans zo spannend geworden naaste toekomst, tonen navolgende voorbeelden waarmee ik mijn lezers en symposiumbezoekers in de afgelopen jaren tijdig met hun geld en beleggingen in de luwte van de uitgebroken financiële stormen heb kunnen houden:

The Perfect Storm: Onder deze titel waarschuwde mijn symposium van november 2004 voor vier op elkaar aanrollende stormen: (1) de per saldo doorgaande val van de US-dollar; (2) implosie van de huizenmarkt te beginnen in de USA; (3) mede daardoor het klappen van de gigantische schuldenballon (incl. hypotheken, kredieten, e.d.); en (4) als gevolg van dat alles een zware recessie. Alle vier stormen zijn inmiddels in volle kracht gaande en de laatste (recessie) begint net in windkracht snel toe te nemen.

Beurs volgt: In het tv-programma Business Class van 17/9/06 toonde ik aan de hand van een historische analyse dat de val van de beurzen ingevolge deze ontwikkelingen in september 2007 zou moeten beginnen. Daarop bleek men achteraf zijn horloge gelijk gezet te kunnen hebben.

Hoping for the best; preparing for the worst: Onder deze titel kondigde ik in Financiële Strategie (FS) van april 2007 aan dat zich zwarte wolken aan het samenpakken waren en het kopen van aandelen daarom vooralsnog gestaakt moest worden. De beurzen waren toen echter nog zeer vrolijk. Inderdaad, voor nog slechts enkele maanden, zo bleek nadien.

Grote verkoopactie beleggingen: In augustus 2007 adviseerde ik de grootste omvang in eenmaal van verkopen van aandelen uit de Adviesportefeuille van FS, en vervolgens het innemen van een vrij simpele positie (aandeel) dat procentueel dubbel de winst maakt van wat financiële aandelen in de USA dalen. Aangezien kort daarop 's werelds beurzen aan een diepzeeduik van tot nog toe een jaar begonnen, werden de verliezen voorkomen en in dat nieuwe aandeel 100% winst behaald.

Structurele baisse: Mijn scenario waarschuwde reeds voor zo'n beest in 1999, op het hoogtepunt van een 18-jarige superhausse: Een in de geschiedenis af en toe terugkerend patroon van 10 à 15 jaar van een per saldo lange beursbaisse, die tussendoor ook sterke oplevingen kent. De eerste fase ervan vond plaats van 2000 tot in 2003. Na een typisch herstel in die trend waarschuwde mijn symposium van november vorig jaar voor een tweede dalende golf in die lange baisse. Inmiddels staat er sindsdien geen enkele beurs in de wereld nog in de plus. De structurele baisse heeft volgens haar historische model nog jaren te gaan, ondanks oplevingen tussendoor.

Bovenstaande grafiek toont het voorbeeld van zo'n structurele baisse aan de hand van de actueelste ervan in een grote economie: de baisse van de Japanse Nikkei-beursindex sinds 1989, een val tot aan -80%, en begeleid door een reeks van recessies, deflatie en andere narigheden. Ter vergelijking is daarop de procentuele ontwikkeling tot op heden van de structurele baisse van de Amsterdamse AEX-index sinds 2000 uitgezet.